Pytanie nr 15/2022
Zawsze lepiej mieć jakąś podpowiedź niż żadną. Podpowiadamy więc pokrótce, że chodzi nam o nazwę miasta leżącego na terenie polskich Karpat, w którym zakłady związane z jego nazwą nazywano potocznie jak roślinę, roślinę jednak nazywano jak grzyb. Napiszcie nam prosimy, co to za miasto.
Odpowiedź:
Na pewno lepszy rydz niż nic. A w naszym pytaniu chodziło o Krosno. W Krośnie przez ponad 60 lat działały Zakłady Przemysłu Lniarskiego „Krosnolen”, zwane powszechnie „Lnianką”. Lnianka z kolei to jedna z popularnych nazw lnicznika siewnego (Camelina sativa), inaczej określanego jako rydz albo rydzyk, co wiąże się zwykle z barwą nasion. Rydz to jak wiadomo popularne określenie na mleczaja rydza (Lactarius deliciosus), choć w praktyce również mleczaja świerkowego czy mleczaja jodłowego, jadalnych grzybów z rodziny gołąbkowatych. A przywołane powiedzenie odnosi się raczej na pewno, co niektórych zaskakuje, właśnie do lnicznika i uzyskiwanego z niego oleju, a nie do wspomnianych powyżej grzybów.
Prawidłowej odpowiedzi udzielili:
Hadrian Jakóbczak 1 pkt
Monika Mielnikiewicz 1 pkt
Pytanie nr 16/2022
Dwa poniższe obrazy, zdjęcie pewnej zrujnowanej budowli oraz kadr z pewnego starego, zapomnianego (zapewne słusznie) filmu na pierwszy rzut oka nie łączy nic. Wiedzcie jednak, że w tle jednego i drugiego znajduje się ta sama grupa górska. Ponadto widoczna budowla ściśle wiąże się z przyczyną, dla której wspomniany film został nakręcony dokładnie tam, a nie gdzieś indziej, a były to czasy świetności tego miejsca (choć wielu by powiedziało, że raczej upadku). Warto tutaj odnotować, że w filmie góry te “odgrywają” rolę innej karpackiej grupy górskiej. Napiszcie nam zatem, czym jest ta budowla widoczna na zdjęciu, w jakich górach się znajduje, jaki tytuł nosił film, oraz w jakich górach, według filmowej fabuły, dzieje się akcja widoczna w kadrze.
Odpowiedź:
Budowlę widoczną na zdjęciu, choć ma już kilkadziesiąt lat, oglądać legalnie można dopiero od niedawna. Jest to bowiem wieża dowodzenia strzelnicy czołgowej (znanej również jako “tankdrom”) z dawnego czechosłowackiego (a potem słowackiego) poligonu wojskowego Javorina na terenie Gór Lewockich. Jego historia jest niezwykle ciekawa, powstał w roku 1952, w tym celu wysiedlono szereg miejscowości, a ta ciekawa krajobrazowo grupa górska stała się na wiele lat zamkniętą dla postronnych areną ćwiczeń wojskowych, w tym i formacji pancernych. To połączenie obecności wojska z walorami widokowymi sprawiło, że już w roku 1955 czechosłowaccy filmowcy wykorzystali ów poligon jako plener do filmu “Tankova brigada” (pol. “Brygada pancerna”). W dużym skrócie, film ten, realizując cele ówczesnej komunistycznej propagandy, opowiada historię czechosłowackiej brygady pancernej walczącej wraz z Armią Czerwoną o odbicie Czechosłowacji z rąk niemieckich. Sceny nakręcone na poligonie Javorina pokazują walki o Przełęcz Dukielską w ramach Operacji Dukielsko-Preszowskiej. W kadrze dołączonym do pytania widać słupek graniczny, jest to więc fragment sceny pokazującej symbolicznie przekraczanie przedwojennej granicy polsko-czechosłowackiej. Można zatem powiedzieć, że w filmie tym Góry Lewockie zagrały Beskid Niski.
Prawidłowej odpowiedzi udzielili:
Tomasz Olejarczuk 1 pkt
Monika Mielnikiewicz 1 pkt
Hadrian Jakóbczak 1 pkt
Tomek Bujoczek 1 pkt
Marek Węglarz 1 pkt
Team M&M 0.5 pkt
Aktualna klasyfikacja Konkursu:
| Hadrian Jakóbczak | 20 pkt. |
| Monika Mielnikiewicz | 17.5 pkt. |
| Tomek Bujoczek | 14.5 pkt. |
| Bartłomiej Cisowski | 11.5 pkt. |
| Marek Węglarz | 11.25 pkt. |
| Krzysztof Skowronek | 9.5 pkt. |
| Team M&M | 9 pkt. |
| Mariusz Pietrzak | 9 pkt. |
| Karol Olszański | 9 pkt. |
| Andrzej Zabłocki | 7 pkt. |
| W Czasie Pracy Laski Się Nudzą | 6 pkt |
| Agnieszka Bazylów | 4 pkt. |
| Nikoletta | 4 pkt |
| Sylwia Smela | 3.5 pkt. |
| Katarzyna Majewska | 3.5 pkt. |
| Wojciech Pawlus | 3 pkt |
| Tomasz Olejarczuk | 2 pkt. |
| Paweł Ciaptacz | 2 pkt. |
| Michalina Hansdorfer | 2 pkt. |
| Magdalena Hesiak | 2 pkt. |
| Krzysztof Słaby | 2 pkt. |
| Katarzyna Hołda | 2 pkt. |
| Jakub Krzak | 2 pkt. |
| Gracja Bober-Grafik | 2 pkt. |
| Emilia M | 2 pkt. |
| Bogdan Mikuła | 2 pkt. |
| Anna Kalińska | 2 pkt. |
| Anka Śliwa | 2 pkt. |
| Piotr Wieczorek | 2 pkt |
| Łukasz Muzyk | 1.5 pkt. |
| Andrzej Słota | 1.5 pkt. |
| Maria Skupień | 1 pkt. |
| Łukasz Nowicki | 1 pkt. |
| Bernadetta | 1 pkt. |
| Sebastian Wypych | 1 pkt |
| Agata Komorowska | 0.5 pkt. |
