Nazwę swą zawdzięcza złocistożółtym, słonecznym kwiatom (łac. helianthemum grandiflorum; gr. helios = słońce, anthemon = kwiat).
Występowanie
Siedlisko: murawy, skały, na wapieniu, od regla dolnego po piętro halne
Występowanie: góry środkowej Europy, Kaukaz, w Polsce wyłącznie w Tatrach
Okres kwitnienia
Roślina NIE obowiązująca na egzaminie wewnętrznym
Gatunek krzewu należący do rodziny agrestowatych. Występuje w stanie dzikim w Europie (na południu kontynentu tylko w górach), na części obszaru Azji (Kaukaz i Turcja) oraz w Maroku.
Występowanie
Siedlisko: lasy liściaste, zarośla
Okres kwitnienia
Roślina NIE obowiązująca na egzaminie wewnętrznym
Liście i łodygi rośliny pokryte są włoskami zawierającymi kwas mrówkowy i histaminę, które powodują znane wszystkim piekące bąble na skórze. Włoski przypominają budową grubą igłę impregnowaną krzemionką i zakończoną łatwo odłamującą się przy dotknięciu główką. Owa igła łatwo wbija się w ciało zwierzęcia i uwalnia zawarte w niej substancje. Jest to obrona rośliny przed zjedzeniem przez zwierzęta, niestety kosztowna. Im bardziej roślina narażona jest na uszkodzenie (pastwiska, ogródki), tym więcej produkuje włosków, ale w miejscach niedostępnych dla roślinożerców produkuje ich mniej. Roślina też „uczy się” – uszkodzona zwiększa liczbę włosków. Młode pędy i liście pokrzywy są jednak jadalne jako składnik sałatek, zup lub przygotowane jak szpinak. W medycynie ludowej stosowano ją jako lek tamujący krwawienia, przeciwkrwotoczny, moczopędny, a także na porost włosów. Ta ostatnia właściwość wykorzystywana jest również przez współczesny przemysł kosmetyczny (wchodzi w skład szamponów). Leczono nią także reumatyzm, chłoszcząc obolałe stawy świeżymi pędami rośliny. Jej właściwości znał już Hipokrates, polecała ją św. Hildegarda. Ponadto pokrzywa jest rośliną włóknodajną – wyrabiano z niej grube tkaniny, sznury, powrozy i sieci (dlatego dziewczynka z baśni o siedmiu zaczarowanych w gęsi braciach, tkała dla nich koszulki właśnie z pokrzywy). Jest też doskonałą paszą dla bydła i drobiu. Z liści otrzymuje się czysty chlorofil stosowany jako barwnik w przemyśle spożywczym, farmaceutycznym i kosmetycznym.
Występowanie
Roślina lecznicza
Siedlisko: lasy liściaste, zarośla, pastwiska, przydroża, ogrody, miejsca ruderalne
Występowanie: Eurazja, Ameryka Północna
Okres kwitnienia
Roślina NIE obowiązująca na egzaminie wewnętrznym
Należy do rodziny storczykowatych.
Występowanie
Roślina lecznicza, trująca, pod całkowitą ochroną
Siedlisko: poręby, skraje lasu, polany śródleśne, zarośla, do 1700mnpm
Występowanie: zachodnia, środkowa i południowa Europa, północna Afryka, Azja Mniejsza, Kaukaz, jako zawleczony w Ameryce Północnej
Okres kwitnienia
Roślina obowiązująca na egzaminie wewnętrznym
Podrzenie występują głównie na półkuli południowej. Niektóre gatunki tropikalne tworzą krótki (do 1m) pień (paprocie nibydrzewiaste). W Polsce występuje tylko podrzeń żebrowiec.
Występowanie
Roślina pod całkowitą ochroną
Siedlisko: cieniste bory, górskie lasy i zbocza, kwaśne gleby
Okres kwitnienia
Roślina obowiązująca na egzaminie wewnętrznym
Polska nazwa nawiązuje do podobieństwa liści podbiałku do liści podbiału pospolitego, od którego różnią się brakiem „filcu” na spodniej stronie. Zapylany przez ćmy.
Występowanie
Siedlisko: lasy, przeważnie iglaste, zarośla kosówki, zarośla, traworośla, od regla dolnego po piętro turniowe
Występowanie: góry środkowej i południowej Europy
Okres kwitnienia
Roślina NIE obowiązująca na egzaminie wewnętrznym
Zwany także końskim kopytem. Jest jednym z pierwszych zwiastunów wiosny, zakwita już w lutym. Od dawna znany środek leczniczy, stosowany był jako środek wykrztuśny już w starożytności, co odzwierciedla łacińska nazwa (tussilago farfara; tussilago = roślina używana na kaszel). W medycynie ludowej stosowano także odwar z liści do przemywania owrzodzeń, żylaków i obrzęków ciała.
Występowanie
Roślina lecznicza
Siedlisko: tereny ruderalne, przydroża, brzegi wód, po piętro kosówki
Występowanie: Europa, środkowa i północna Azja, północna Afryka i Ameryka Północna
Okres kwitnienia
Roślina obowiązująca na egzaminie wewnętrznym
Liście przypominają strusie pióra i stąd polska nazwa. Łacińska nazwa rodzajowa (łac. matteucia struthiopteris) została nazwana na cześć włoskiego profesora fizyki i botaniki Carlo Matteuciego (1811-1868).
Występowanie
Roślina pod całkowitą ochroną
Siedlisko: miejsca wilgotne, głównie lasy i zarośla nad potokami, cieniste zbocza
Występowanie: Europa, Kaukaz, północno-wschodnia Azja, wschodnia część Ameryki Północnej. W Polsce przebiega europejska północna granica zasięgu (Puszcza Augustowska i Borecka).
Okres kwitnienia
Roślina NIE obowiązująca na egzaminie wewnętrznym
Nasiona pięciornika rozprzestrzeniane są poprzez pasące się na halach zwierzęta – nie są trawione w ich przewodach pokarmowych. Nazwa „złoty” pochodzi od złocistego koloru kwiatów.
Występowanie
Siedlisko: hale i łąki górskie, pastwiska, od regla dolnego po najwyższe szczyty (do 3000mnpm), najczęściej powyżej górnej granicy lasu
Występowanie: góry środkowej Europy
Okres kwitnienia
Spośród licznych pięciorników rosnących w Polsce ten ma największe kwiaty (do 2.5cm).
Występowanie
Siedlisko: suche murawy, skały, miejsca ruderalne, zwłaszcza na wapieniu
Występowanie: w Polsce na południu, w pozostałych częściach kraju zawleczony
Okres kwitnienia
Roślina NIE obowiązująca na egzaminie wewnętrznym
