Nazwę swą zawdzięcza purpurowej barwie kwiatów (łac. lythrum salicaria, gr. lythron = splamiony krwią). Z tego też powodu używano jej dawniej do leczenia krwawień.
Występowanie
Roślina lecznicza
Siedlisko: torfowiska niskie, wilgotne łąki, brzegi wód, trzcinowiska
Występowanie: strefy klimatu umiarkowanego i ciepłego, roślina kosmopolityczna
Okres kwitnienia
Roślina NIE obowiązująca na egzaminie wewnętrznym
Kruszczyk zwabia owady dużymi, obiecująco wyglądającymi kwiatami. Owady (głównie osy, trzmiele i muchówki) lądując na dolnej warżce usiłują dostać się do nektaru, ale tu niespodzianka – kruszczyk, jak wiele storczyków, nie produkuje nektaru, ale owad zanim się o tym przekona, zdąży zebrać głową pyłkowiny. Jeśli kwiat nie zostanie zapylony przez owady dochodzi do samozapylenia.
Występowanie
Roślina pod całkowitą ochroną
Siedlisko: widne lasy i zarośla, zbocza, na podłożu zasobnym w węglan wapnia, do 2000mnpm
Występowanie: Europa, Syberia
Okres kwitnienia
Roślina NIE obowiązująca na egzaminie wewnętrznym
Ulubione kwiaty kotów czyli waleriana (łac. valeriana officinalis). Charakterystyczny zapach nadaje im ester bornylowy kwasu izowalerianowego, który razem z zawartymi w korzeniach i kłączach waleratami odpowiada za uspokajające działanie rośliny. Stąd walerianowe krople stosuje się w histerii, nerwicach, stanach nadmiernego pobudzenia nerwowego i bezsenności. Kozłek jako roślina lecznicza znany jest od dawna i wiązało się z tym wiele zabobonów i wierzeń, np. że zebrany przed wschodem słońca i zjedzony na surowo jest skuteczny przeciw czarom. Był składnikiem odtrutek, afrodyzjaków i środków przeciw zarazom (dżumie). Zmieszany z winem miał leczyć oczy, hemoroidy i przyspieszać gojenie ran. Leczono nim także padaczkę.
Występowanie
Roślina lecznicza
Siedlisko: wilgotne lasy liściaste i zarośla i ich skraje, wilgotne łąki, bagna, rowy
Występowanie: Europa, rejon Kaukazu, Syberia, zachodnia Azja, Japonia, Mandżuria
Okres kwitnienia
Roślina NIE obowiązująca na egzaminie wewnętrznym
Rodzajowa nazwa łacińska (łac. luzula sylvatica) jest zdrobnieniem od łacińskiego słowa lux = światło – nawiązuje według jednych po połyskujących liści i nasion, według innych do wyrabianych z kosmatki knotów do lamp. Polska nazwa wywodzi się od owłosienia blaszki liściowej całego rodzaju kosmatka.
Występowanie
Siedlisko: lasy bukowe i świerkowe, zarośla kosówki, od regla dolnego po piętro kosówki
Występowanie: Europa z wyjątkiem wschodniej części, Kaukaz
Okres kwitnienia
Roślina NIE obowiązująca na egzaminie wewnętrznym
Jest reliktem okresu glacjalnego. Swą nazwę rodzajową (łac. tofieldia calyculata) otrzymała na cześć XVIII-wiecznego angielskiego botanika – Thomasa Tofielda. Chętnie odwiedzana przez trzmiele, jest też rośliną miododajną.
Występowanie
Roślina trująca, pod całkowitą ochroną
Siedlisko: wilgotne skały, murawy, źródliska, na podłożu zasobnym w węglan wapnia, od regla dolnego, najczęściej powyżej górnej granicy lasu
Występowanie: góry środkowej Europy, w Polsce w Sudetach, Tatrach, Pieninach i Beskidzie Żywieckim
Okres kwitnienia
Roślina NIE obowiązująca na egzaminie wewnętrznym
Roślina bezzieleniowa. By uzyskać niezbędne do życia substancje organiczne korzeniówka współżyje z grzybami (mikoryza) z rodzaju borowik. Strzępki grzyba oplatają dokładnie korzenie rośliny i za pomocą ssawek wnikają do komórek skórki, gdzie pękają, a uwalniające się substancje organiczne są pobierane przez korzeniówkę. Jedna z hipotez głosi, że grzyb tworzący mikoryzę z korzeniówką tworzy ją jednocześnie z drzewami leśnymi i część pobieranych od nich materiałów pokarmowych przekazuje korzeniówce – była by więc ona pośrednim pasożytem leśnych drzew.
Występowanie
Roślina lecznicza
Siedlisko: lasy każdego typu
Występowanie: obszary o klimacie umiarkowanym półkuli północnej
Okres kwitnienia
Roślina NIE obowiązująca na egzaminie wewnętrznym
Jak sama nazwa wskazuje ma 2 liście, ale tylko w okresie kwitnienia. Poza nim pozostaje tylko jeden.
Występowanie
Roślina trująca
Siedlisko: cieniste lasy, zarośla, po piętro kosodrzewiny
Występowanie: strefa umiarkowana i chłodna Eurazji
Okres kwitnienia
Roślina obowiązująca na egzaminie wewnętrznym
Zwana także lanuszką. Jest rośliną silnie trującą i jednocześnie leczniczą – zawiera glikozydy nasercowe, słabo wchłanialne z przewodu pokarmowego, stosowane do dziś w medycynie klasycznej w łagodnych postaciach niewydolności serca. Często uprawiana jako roślina ozdobna. Łacińska nazwa lilium convallium = lilia z doliny (łac. convallis = dolina) wymieniana jest już w XVw. Ponieważ konwalię mylono z lilią biała, Linneusz wprowadził dla niej nazwę convallaria maialis, nawiązując jednocześnie do okresu kwitnienia (łac. maius = maj).
Występowanie
Roślina lecznicza, trująca, pod częściową ochroną
Siedlisko: widne lasy liściaste, murawy górskie, wapieniolubna
Występowanie: prawie cała Europa, umiarkowane strefy Azji, Japonia, Ameryka Północna
Okres kwitnienia
Roślina obowiązująca na egzaminie wewnętrznym
Znana też jako koniczyna średnia. Łodyga podnosząca się lub rozesłana i zygzakowato pogięta (stąd nazwa).
Występowanie
Siedlisko: suche łąki, zarośla, brzegi lasów, suche i widne lasy, po regiel dolny
Występowanie: prawie cała Europa
Okres kwitnienia
Roślina NIE obowiązująca na egzaminie wewnętrznym
Ceniona roślina pastewna, uprawiana w Niemczech już od XI wieku, a szerzej w Europie od XVIII wieku. Dzięki zawartości kwasu salicylowego i garbników stosowana w medycynie ludowej jako środek przeciwzapalny i pobudzający trawienie. Najbardziej poszukiwane są okazy o czterech, a nie jak zazwyczaj o trzech liściach, przynoszące znalazcy szczęście. Według legendy, gdy nasi pierwsi rodzice zostali wygnani z raju, jedyną pamiątkę, jaką zabrała stamtąd ze sobą Ewa, była właśnie czterolistna koniczyna. Cztery listki porównywano niegdyś do czterech ramion krzyża, a roślinkę święcono i ukrywano w medalionach lub pierścieniach. Znalezienie natomiast pięciolistnej koniczyny ma ponoć zapewnić szczęśliwe małżeństwo. Są tacy, którzy twierdzą, że znaleźli nawet koniczynę siedmiolistną.
Występowanie
Roślina lecznicza
Siedlisko: łąki kośne, przydroża, zarośla, skraje lasów
Występowanie: Europa, zachodnia Azja, rejon Bajkału, Kaszmiru, Algieria, Ameryka Północna i Południowa, Nowa Zelandia
Okres kwitnienia
Roślina NIE obowiązująca na egzaminie wewnętrznym
